آموزش HEO

HEO یا بهینه سازی تجربه انسانی، به مجموعه ای از اصول و تصمیم های بصری گفته می شود که کمک می کنند مخاطب در برخورد با یک وب سایت، اطلاعات را راحت تر پیدا کند و تجربه خوشایندتری داشته باشد. این مفهوم در طراحی سایت به شناخت شیوه توجه کاربران، خوانایی محتوا، ترتیب نمایش بخش ها و انتخاب رنگ و اندازه مناسب عناصر توجه می کند.

کاربران هنگام ورود به صفحه، همه اجزا را با دقت یکسان بررسی نمی کنند. عنوان، تصویر شاخص، منوی اصلی و بخش های برجسته معمولا زودتر دیده می شوند؛ بنابراین محل قرارگیری هر عنصر می تواند بر مسیر حرکت مخاطب اثر بگذارد. HEO کمک می کند این نقاط تماس به شکل هدفمند طراحی شوند، نه اینکه اطلاعات مهم میان انبوهی از عناصر کم اهمیت پنهان بماند.

یک صفحه زیبا لزوما تجربه کاربری خوبی ایجاد نمی کند. اگر کاربر نتواند موضوع صفحه را بفهمد، متن را بخواند یا مسیر بعدی را پیدا کند، ظاهر چشم نواز به تنهایی کافی نیست. به همین دلیل HEO علاوه بر جلوه گرافیکی، به کاربردپذیری، وضوح پیام، دسترسی به بخش های مهم و آسایش چشم هنگام مطالعه هم توجه دارد.

بهینه سازی تجربه انسانی زمانی نتیجه بخش است که طراحی با نیاز واقعی مخاطب هماهنگ باشد. پنج موضوع زیر، یعنی اندازه عناصر، خلاصه مطالب، خوانایی متن، هماهنگی رنگ ها و چیدمان، از پایه های مهم این رویکرد هستند. انتخاب درست باید با نوع سایت، محتوای صفحه و رفتار مخاطبان سنجیده شود؛ نسخه یکسانی برای همه وب سایت ها وجود ندارد.

اندازه هدر، بنر، منو، تصویر و محدوده نمایش متن بر میزان توجه و راحتی استفاده اثر می گذارد. هدر بسیار بلند ممکن است بخش زیادی از فضای قابل مشاهده در ابتدای صفحه را بگیرد و کاربر را برای رسیدن به محتوای اصلی وادار به پیمایش کند. از سوی دیگر، عناصر بیش از اندازه کوچک می توانند تشخیص گزینه ها و لمس آنها را دشوار کنند.

در صفحه یک فروشگاه اینترنتی، اگر تصویر محصول و دکمه افزودن به سبد خرید به اندازه کافی واضح باشند، کاربر سریع تر متوجه اقدام مورد انتظار می شود. برای بررسی جزئیات بیشتر درباره این موضوع، مقاله طول عناصر صفحه در HEO را ببینید و اندازه ها را در نمایشگرهای گوناگون بررسی کنید.

نمایش فهرستی از عنوان ها بدون توضیح کافی، تصمیم گیری را برای مخاطب دشوار می کند. خلاصه کوتاه زیر عنوان به کاربر می گوید هر مطلب درباره چیست و آیا پاسخ نیاز او را می دهد یا نه. این خلاصه باید دقیق و مرتبط باشد و وعده ای فراتر از محتوای صفحه ندهد.

فرض کنید وبلاگی چندین مقاله درباره بازاریابی منتشر کرده است. اگر هر عنوان با یک توضیح مختصر و تصویر مرتبط همراه باشد، مخاطب راحت تر می تواند مقاله مناسب را انتخاب کند. برای آشنایی بیشتر، مطلب خلاصه مطالب در HEO را مطالعه کنید.

متن یکی از اصلی ترین راه های انتقال اطلاعات در وب سایت است. اندازه نامناسب نوشته، فاصله کم میان خط ها یا تضاد ناکافی میان متن و پس زمینه، مطالعه را خسته کننده می کند. بهتر است متن اصلی با رنگی خوانا روی زمینه ای آرام قرار گیرد و از تغییر بی دلیل اندازه و سبک نوشته در بخش های مختلف پرهیز شود.

متنی که روی نمایشگر بزرگ مناسب به نظر می رسد، ممکن است در تلفن همراه بسیار فشرده باشد. صفحه را در اندازه های متفاوت بررسی کنید و مطمئن شوید عنوان ها، بندها و دکمه ها به راحتی قابل تشخیص هستند. در مقاله انتخاب فونت ها در HEO نیز به این موضوع پرداخته شده است.

رنگ پس زمینه، نوشته ها، پیوندها و دکمه ها باید در کنار هم تصویری منسجم بسازند. استفاده زیاد از رنگ های تند می تواند توجه را پراکنده کند؛ در مقابل، تضاد مناسب به تشخیص گزینه های مهم کمک می کند. رنگ ها همچنین می توانند با هویت برند هماهنگ باشند، اما این هماهنگی نباید خوانایی و دسترسی را قربانی کند.

اگر دکمه ثبت سفارش در یک صفحه با همان رنگ و وزن بصری متن های عادی باشد، شاید به آسانی دیده نشود. اختصاص رنگ مشخص به اقدام اصلی و استفاده محدود از آن در صفحه، توجه را بهتر هدایت می کند. برای توضیحات بیشتر، مقاله انتخاب رنگ ها در HEO را ببینید.

چیدمان خوب به مخاطب کمک می کند از عنوان به متن اصلی و سپس به اقدام مورد نظر برسد. منوی واضح، تیترهای توصیفی و فاصله مناسب میان بخش ها از شلوغی می کاهند. هدر هم بهتر است علاوه بر معرفی برند، فضایی متناسب با اندازه صفحه داشته باشد و پیام یا مسیر مهمی را در خود جای دهد.

صفحه اصلی نباید همه اطلاعات و پیشنهادها را هم زمان نمایش دهد. بهتر است بخش های مهم اولویت بندی شوند و مسیر رسیدن به دسته بندی ها روشن باشد. درباره جزئیات این بخش ها می توانید مطالب چیدمان صفحه و صفحه آرایی و انتخاب هدر مناسب را مطالعه کنید.

با گسترش وب سایت ها و تنوع قالب های گرافیکی، این پرسش مطرح شد که چرا بعضی صفحه ها برای مخاطب جذاب تر و قابل استفاده تر هستند. طراحان و متخصصان تجربه کاربری برای پاسخ به این پرسش، به رفتار انسان هنگام دیدن و خواندن صفحه توجه کردند. HEO از همین نگاه شکل گرفت و به بررسی عواملی مانند ترتیب عناصر، وضوح محتوا و تاثیر نمایش بصری بر برداشت مخاطب پرداخت.

HEO کوتاه شده عبارت Human Experience Optimization است که می توان آن را بهینه سازی تجربه انسانی دانست. در کاربرد وب، این رویکرد بر چگونگی دریافت اطلاعات و تعامل مخاطب با صفحه تمرکز می کند. هدف آن صرفا جذب نگاه نیست؛ بلکه باید به مخاطب کمک کند موضوع را بفهمد، مسیر مناسب را پیدا کند و بدون سردرگمی از سایت استفاده کند.

افراد ممکن است در نگاه نخست به عنوان، تصویر، منو یا دکمه متفاوتی توجه کنند. این تفاوت ها به موضوع صفحه، عادت کاربر، زبان، نوع دستگاه و شرایط استفاده وابسته است. به همین دلیل، چیدمان نباید تنها بر اساس حدس طراح انجام شود؛ مشاهده رفتار واقعی کاربران و بررسی بازخورد آنها می تواند تصمیم های طراحی را دقیق تر کند.

Eye Tracking یا ردیابی چشم، روشی برای بررسی حرکت نگاه هنگام دیدن یا مطالعه است. این روش می تواند نشان دهد مخاطب به کدام بخش صفحه نگاه کرده، ترتیب توجه او چگونه بوده و چه قسمت هایی کمتر دیده شده اند. داده های حاصل از چنین بررسی هایی به طراح کمک می کنند محل عناصر مهم را ارزیابی کند؛ با این حال، نتایج آن باید در کنار مشاهده رفتار، آزمون کاربردپذیری و بازخورد کاربران تفسیر شود.

ردیابی چشم به تنهایی توضیح نمی دهد که چرا کاربر به یک عنصر نگاه کرده یا چه برداشتی از آن داشته است. تفاوت های بینایی، آشنایی با موضوع و شرایط انجام آزمون می توانند بر نتیجه اثر بگذارند. بنابراین بهتر است از این روش برای ساختن فرضیه و پیدا کردن نقاط نیازمند بررسی استفاده شود، نه برای نتیجه گیری قطعی درباره همه مخاطبان.

سئو به بهبود دیده شدن صفحات در نتایج جستجو و ارتباط بهتر محتوا و ساختار سایت با نیاز جستجوگر می پردازد. HEO بیشتر بر تجربه مخاطب پس از ورود به صفحه تمرکز دارد؛ برای نمونه، خوانایی، چیدمان، وضوح مسیرها و کیفیت تعامل. این دو جایگزین یکدیگر نیستند و می توانند در کنار هم به ساخت سایتی مفیدتر کمک کنند.

محتوای ارزشمند، ساختار روشن و مسیرهای قابل فهم هم برای مخاطب و هم برای ارزیابی صفحات اهمیت دارند. اما بهینه سازی تجربه انسانی به معنای دستکاری محتوا برای جلب توجه نیست؛ بهتر است هر صفحه پاسخ روشنی به نیاز کاربر بدهد و طراحی، دسترسی به آن پاسخ را ساده کند. برای آشنایی با بهینه سازی فنی و محتوایی می توانید بخش سئو را نیز ببینید.

تاریخ انتشار یا به روزرسانی می تواند به مخاطب کمک کند تازگی اطلاعات را بهتر ارزیابی کند. این موضوع برای خبرها، راهنماهای وابسته به زمان و مطالبی که ممکن است تغییر کنند اهمیت بیشتری دارد. درج تاریخ باید دقیق و معنادار باشد؛ اگر مقاله بازبینی شده، تاریخ به روزرسانی را تنها زمانی نمایش دهید که تغییر محتوایی واقعی انجام شده باشد.

در صفحه خبر، نمایش زمان انتشار به مخاطب کمک می کند خبر تازه را از گزارش قدیمی تشخیص دهد. در مقاله آموزشی نیز ذکر تاریخ بازبینی می تواند نشان دهد اطلاعات بررسی شده اند؛ البته فقط در صورتی که این کار واقعا انجام شده باشد. اصل مهم، ارائه اطلاعات درست و کمک به تصمیم گیری مخاطب است.

سایت زمانی برای مخاطب مفید است که هم قابل پیدا کردن باشد و هم پس از ورود، استفاده از آن ساده و قابل اعتماد به نظر برسد. طراحی بصری، محتوای روشن و مسیرهای مناسب می توانند در کنار زیرساخت فنی و سئو به این هدف کمک کنند. مدیر سایت می تواند با آزمودن صفحه ها، بررسی پرسش های کاربران و اصلاح نقاط دشوار، تجربه را به شکل پیوسته بهبود دهد.

اگر قصد ساخت یا بازطراحی وب سایت دارید، نمونه کارها، نیازهای مخاطبان، پشتیبانی و کیفیت اجرای فنی را در کنار ظاهر بررسی کنید. برای آشنایی با خدمات طراحی سایت و مشاهده نمونه های اجرا شده می توانید وب سایت شرکت طراحی سایت مبنا را ببینید. همچنین هر تصمیم درباره تبلیغات یا خرید بک لینک باید با توجه به کیفیت، نیاز واقعی کسب و کار و اصول وب سایت انجام شود؛ چنین اقدامی جایگزین محتوای مفید و تجربه کاربری مناسب نیست.

• آیا در چند ثانیه نخست، موضوع صفحه و مسیر اصلی آن قابل تشخیص است؟
• آیا اندازه نوشته ها، دکمه ها و فاصله ها در موبایل و رایانه مناسب است؟
• آیا رنگ متن و پس زمینه خوانایی کافی دارند؟
• آیا خلاصه مطالب به مخاطب برای انتخاب صفحه مناسب کمک می کند؟
• آیا تاریخ انتشار و به روزرسانی در موارد لازم دقیق و روشن است؟
• آیا کاربران می توانند بدون سردرگمی به بخش مورد نظر برسند؟

HEO یا بهینه سازی تجربه انسانی به طراحی سایت کمک می کند تا اطلاعات برای مخاطب روشن تر و استفاده از صفحه آسان تر شود. توجه به اندازه عناصر، خلاصه محتوا، خوانایی متن، انتخاب رنگ، چیدمان، هدر و تاریخ مطالب می تواند تجربه حضور در سایت را بهبود دهد. این اصول در کنار سئو و بررسی رفتار واقعی کاربران، پایه ای برای ساخت سایتی مفید و قابل استفاده فراهم می کنند؛ بنابراین HEO را بخشی از یک فرایند پیوسته برای شناخت نیاز مخاطب و بهتر کردن تجربه او بدانید.